Zei je wat?

Een mooie stem hebben is een zegen. Goed articuleren een kunst. Kun je beiden combineren, dan luisteren mensen graag naar je.

Als mensen aan zangtraining doen, hoor je dat vaak al aan hun manier van praten. Tenminste, dat lijkt sterk het geval bij een kennis van mij. Als zij praat, spreekt zij niet alleen perfect elke letter van een woord uit, maar ook valt er qua intonatie, klank en ademhaling gewoonweg geen speld tussen te krijgen. Ze stottert nooit, verspreekt zich niet en hapt nooit naar lucht. Irritant bijna, zo perfect. Ik weet het zeker: als zij op zondagmorgen – na een avondje doorzakken – met een kater wakker wordt, klinken haar eerste woorden nog steeds alsof ze ieder moment in een aria kan losbarsten.

Zelf kan ik zingen tot de buren de politie bellen, maar veel zal het niet uithalen; ik heb al van kinds af aan de neiging binnensmonds te praten en lettergrepen weg te slikken. En mijn ademhaling deugt niet. Als ik bijvoorbeeld mijn antwoordapparaat moet inspreken, doe ik dat een stuk of 25 keer opnieuw. Reden: ik krijg ‘au-to-ma-tisch-ant-woord-ap-pa-raat‘ mijn strot niet uit. Echt waar. Het lukt gewoon niet.

[PIEP] “Hallo, dit is het automatisch antutapparaat van Frans. Ik ben er niet, maar als je na …”
[PIEP] “Goedendag. Je bent verbonden met het automatisch antwoordappaat van Frans. Momenteel ben ik niet ……”
[PIEP] “Hoi! Dit is het anntwwoooorrdappaaarrraaat van Frans! Spreek na de toon …”
[PIEP] “Hoi met Frans! Ik ben er niet! Spreek je bericht in!”

Als je praat, wil je natuurlijk begrepen worden. En goed articuleren is een kunst, maar goed verstaan is dat zeker ook.

Dat blijkt maar weer als ik op mijn werk de gesprekken probeer te volgen tussen verschillende cliënten. Ik kan me dan oprecht verbazen. Over de kunst van het slecht articuleren, maar vooral over de kunst van het toch goed verstaan.

“I’b noh eeh nuw hooie lafflam itte getan.”
“Oh egtaar? Ikkok!”
“Heiokk? Heihettok meffiffele stah?”
“Neeligtuis. Zallum ogge jeejeemen.”
“Olluk. Ihhib ogh uh fiffele fahmei moehoe meh ei hele fip.”
“Oh, nee kippallee jub lauwe.”
“Oh, uh wlouwe. Hammer … hihihi.”
“Ja! Innahaat, hahaha!”

Iemand goed kunnen verstaan is overigens nog steeds geen garantie voor een wederkerig gesprek. Je moet natuurlijk ook goed kunnen luisteren. En ook dat is een kunst.

“Tante Ans is jarig vandaag.”
“Ik ga vanavond barbequen, bij oom Kees en tante Lia.”
“Nee, t… t… tante Ans. Tante Ans is jarig.”
“Jarig? Nee hoor, zomaar. Barbequen. Heb er wel zin in.”
“Ja, héél veel zin in. Lekker t… taart eten.”
“Nee, geen taart. Vlees. Hamburgers enzo. En worstjes.”
“Ja worstjes ja …. en b… b… blokjes kaas. Ik mag lekker opblijven tot t… twaalf uur.”
“Misschien. Maar ik moet morgen wel werken natuurlijk.”
“Gelukkig niet. Morgen lekker vrij.”
“Vrij? Nee, was ‘t maar waar. Ik moet gewoon werken hoor.”
“Tante Ans is nu d… d… drieënvijftig.”
“Oh leuk. Als het nou maar niet gaat regenen vanavond.”
“Vanavond f… f… feest.”
“Ja vanavond, ja. Barbequen.”

Een verstandelijke beperking, een snufje Down bij de één en een wolkje ADHD bij de ander. Deze dames voelen zich in elk geval altijd begrepen.

Lijkt me heerlijk.